Lepsze firmy. Każdego dnia.
Lepsze firmy. Każdego dnia.
Audyty fundacji rodzinnych zostały opisane w Rozdziale 9 Ustawy z dnia 26 stycznia 2023 r., o fundacji rodzinnej. Zgodnie z przepisami, raz na 4 lata, musi być przeprowadzany audyt fundacji rodzinnych w zakresie zarządzania jej aktywami oraz zaciągania i spełniania zobowiązań – w tym zobowiązań publicznoprawnych. Celem audytów jest zbadanie powyższych dwóch zakresów działania fundacji rodzinnej ich pod kątem prawdziwości oraz rzetelności, a także zgodności z prawem, celem oraz dokumentami fundacji rodzinnych.
Przepisy przewidują, że audyt musi być przeprowadzany co najmniej raz na 4 lata, ale w przypadku fundacji rodzinnych, które podlegają badaniu zgodnie z Ustawą z dnia 29 września 1994 r., o rachunkowości, audyt przeprowadza się corocznie przed zatwierdzeniem sprawozdania finansowego. Zgodnie z przepisami o rachunkowości, dotyczy to tych fundacji, które w poprzedzającym roku obrotowym, za który sporządza się sprawozdanie finansowe, spełniły co najmniej dwa z następujących warunków: średnioroczne zatrudnienie w przeliczeniu na pełne etaty wyniosło co najmniej 50 osób, suma aktywów bilansu na koniec roku obrotowego stanowiła równowartość w walucie polskiej co najmniej 3.125.000 Euro albo przychody ze sprzedaży towarów i produktów oraz operacji finansowych za rok obrotowy stanowiły równowartość w walucie polskiej co najmniej 6.250.000 Euro. Jeśli więc fundacja rodzinna zobowiązana jest do badania jej sprawozdania finansowego przez firmę audytorską, jest tym samym zobowiązana do przeprowadzania audytu swojej działalności w rozumieniu Ustawy o fundacji rodzinnej corocznie (w przeciwieństwie do fundacji, których sprawozdania finansowe nie muszą być badane – te fundacje muszą być audytowane raz na 4 lata).
Ustawa o fundacji rodzinnej stawia także jasne wymagania co do osób, które mogą przeprowadzać audyty fundacji rodzinnych.
Skład zespołu audytorów jest jasno określony przez przepisy Ustawy o fundacji rodzinnej i zalicza się do niego: biegły rewident, doradca podatkowy, adwokat lub radca prawny.
Przepisy stawiają członkom zespołu audytowego kilka wymagań, tj. 1) członkowie zespołu muszą być niezależni od danej fundacji rodzinnej; 2) członkowie zespołu nie brali i nie biorą udziału w podejmowaniu decyzji przez fundację rodzinną; 3) członkowie zespołu nie świadczyli i nie świadczą czynności rewizji finansowej lub doradztwa na rzecz fundacji rodzinnej. Dla przykładu, w skład zespołu audytowego nie mogą wejść doradcy podatkowi lub radcowie prawni, który uprzednio świadczyli na rzecz tej fundacji usługi doradztwa podatkowego lub prawnego.
Jak zatem widać, osoby wchodzące w skład zespołu audytowego muszą cechować się znaczną wiedza oraz doświadczeniem, które dodatkowo muszą być poparte uzyskaniem stosownych certyfikatów lub uprawnień, jak np. wpisem na listę radców prawnych lub adwokatów albo doradców podatkowych.
Ukształtowany w ten sposób skład zespołu audytorów ma za zadanie zagwarantować z jednej strony: bezstronność członków zespołu audytowego, z drugiej – ich profesjonalizm, rozumiany jako posiadanie odpowiednego poziomu wiedzy oraz doświadczenia, a z trzeciej – ich niezależność względem fundacji, skoro nie świadczyli na jej rzecz uprzednio usług doradczych.
Przepisy Ustawy o fundacji rodzinnej przyznają audytorom prawo do żądania od zarządu dostarczenia dokumentów fundacji rodzinnej, w tym i aktualnej listy beneficjentów. To zrozumiałe, z uwagi na fakt, iż zespół audytorów składa się z osób niezwiązanych z samą fundacją rodzinną, a więc nie mających dostępu do dokumentacji fundacji rodzinnej; Ustawa o fundacji rodzinnej rozwiązuje ten problem, przyznając członkom zespołu audytorskiego uprawnienie do żądania dokumentów fundacji rodzinnej od jej zarządu.
Praca zespołu audytowego kończy się sporządzeniem raportu, który jest następnie składany zarządowi fundacji rodzinnej. Raport jest następnie przekazywany radzie nadzorczej, a jeśli nie jest ustanowiona – zgromadzeniu beneficjentów. Przepisy obligują zarząd do przedłożenia raportu na najbliższym posiedzeniu danego organu.
Dzięki raportowi beneficjenci lub rada nadzorcza może zorientować się w rzeczywistym stanie fundacji, a jeśli jej stan jest w ocenie tych organów niezadowalający, może podjąć stosowne działania, jak choćby doprowadzić do odwołania dotychczasowego zarządu fundacji rodzinnej.
Omawiany w niniejszym artykule audyt należy odróżnić od audytu przeprowadzanego przez firmę audytorską, co ma miejsce w ramach badania sprawozdania finansowego. Jak wcześniej zasygnalizowaliśmy, pewne fundacje (o odpowiednio dużych przychodach / stanie zatrudnienia lub obrotach) muszą badać swoje sprawozdania finansowe przez firmy audytorskie.
Wybór takiej firmy należy do wyłącznej kompetencji zgromadzenia beneficjentów, która podejmuje w tej mierze uchwałę. Więcej na temat beneficjentów, ich statusu oraz kompetencji, przeczytacie Państwo w naszym wpisie na ten temat.
Warto w tym miejscu także zauważyć, że wzmianka o złożeniu sprawozdania z badania, jeśli sprawozdanie finansowe podlegało takiemu badaniu, jest składana w rejestrze fundacji rodzinnych.
Pracownicy i współpracownicy Biura Prawno-Rachunkowego Maciej Skorupiński Sp. z o.o. mogą pomóc w przeprowadzeniu audytu oraz opracowaniu raportu. Biuro współpracuje z doświadczonymi radcami prawnymi oraz adwokatami, doradcami podatkowymi oraz biegłymi rewidentami, którzy są w stanie przeprowadzić audyt fundacji rodzinnej, spełniający wszelkie wymagania stawiane przez przepisy o fundacji rodzinnej.
W razie zainteresowania naszą ofertą, zapraszamy do kontaktu.
